ලෝවාසී බෞද්ධ ජනතාවගේ ඉහළම ගෞරවයට පාත්ර වන, ජය ශ්රී මහා බෝධීන් වහන්සේගේ සෞඛ්ය සහ අනාගත පැවැත්ම පිළිබඳ බරපතළ ගැටලුවක් මතුව ඇති බව ට වාර්තා වෙයි. ශ්රී මහා බෝධීන් වහන්සේගේ මළුවෙහි මෑතකදී සිදුකර ඇති ඉදිකිරීම් සම්බන්ධයෙන් මොරටුව විශ්වද්යාලයේ සිවිල් ඉංජිනේරු අංශයේ මහාචාර්ය රංගික හල්වතුර මහතා විසින් නිකුත් කර ඇති තාක්ෂණික වාර්තාවක් මගින් මෙම කරුණු අනාවරණය කර තිබේ.
ශ්රී මහා බෝධි මළුවේ අතුරා තිබු වැලි තලාව වෙනුවට සිදුරු සහිත ගඩොල් වර්ගයක් ඇල්ලීම නිසා බෝධියේ පැවැත්මට අනිවාර්යයෙන්ම බලපෑම් එල්ල විය හැකි බව එහි සඳහන් වේ.
ඉතිහාසයේ පටන් වැලි මතුපිටක් පවත්වා ගැනීම මගින් පසෙහි වාතාශ්රය සහ උෂ්ණත්වය ස්වභාවිකව පාලනය වී ඇති බවත් ගඩොල් අල්ලා සිදුකර ඇති නවීන පදික සැකසුම් මගින් හිරු රශ්මිය හමුවේ මතුපිට උෂ්ණත්වය ඉතා වේගයෙන් ඉහළ යන බවත් එහි සඳහන් වේ.
එසේම එහි අභ්යන්තර පවතින වායු කුහර හේතුවෙන් තාපය පිටවීම වැළැක්වීම මගින් මතුපිට දිගු වේලාවක් රස්නය පවතින බවත් එම වාර්තාවෙහි දැක්වේ. ඉහළ යන උෂ්ණත්වය සහ පරාවර්තනය වන සුර්ය විකිරණ හේතුවෙන් ශ්රී මහා බෝධීන් වහන්සේගේ පත්රවලින් ජලය පිටවීම ඉහළ ගොස් ශාකයේ පරිවෘත්තිය ක්රියාවලියට අහිතකර බලපෑම් එල්ල විය හැකි බව වීම වාර්තාව කියයි.
එසේම, පසට ජලය කාන්දුවීම සහ වායු හුවමාරුව සීමා වීම නිසා බෝධි ශාකයේ මුල පද්ධතියට බලපෑම් එල්ලවිය හැකි බවත් වීම වාර්තාවේ වැඩිදුරටත් සඳහන්ය.
මේ සම්බන්ධයෙන් ශ්රී මහා බෝධීන් වහන්සේගේ උද්භිද විද්යාත්මක ශක්තිමත්භාවය සහ සෞඛ්ය පරීක්ෂා කිරීමේ වගකීම් ඇති පේරාදෙණිය උද්භිද උද්යානයේ අධ්යක්ෂක ජනරාල්වරිය ලෙස කටයුතු කරන ඵච්. චන්ද්රිකා පී. ජයවීර මහත්මියගෙන් කළ විමසීමේදී, මෙම වෙනස් කිරීම සම්බන්ධයෙන් සිය ආයතනයෙන් උපදෙස් හෝ අවසර ගෙන නොමැති බව සඳහන් කළාය. බෝධීන් වහන්සේගේ සෞඛ්ය ආරක්ෂාව සම්බන්ධයෙන් සිය ආයතනයට වග කීමක් ඇති බවත් කී අධ්යක්ෂ ජනරාල්වරිය සිදුවිය හැකි හානිය සම්බන්ධයෙන් කඩිනම් විධිමත් විද්යාත්මක පරීක්ෂණයක් කළ යුතුව ඇති බවත් කීවාය.
පුරාවිද්යා දෙපාර්තමේන්තුවේ වැඩබලන පුරාවිද්යා අධ්යක්ෂ ජනරාල් ඊ.ඒ. සෙනරත් මහතාගෙන් කළ විමසීමකදී ඒ මහතා සඳහන් කළේ මෙම නව ඉදිකිරීම් පුරාවිද්යා දෙපාර්තමේන්තුවේ අවසර මත සිදුවුවක් නොවන බවය. මේ සම්බන්ධයෙන් කිසිදු දැනුවත් කිරීමික් හෝ අවසර ගැනීමක් බෝධීන් වහන්සේගේ භාරකාරීත්වය සිදු කර නැති බවද ඔහු පැවසීය.
වසර 2300 කට අධික අඛණ්ඩ ලිඛිත ඉතිහාසයකට උරුමකමි කියන මිනිස් අතකින් රෝපණය කරන ලද, රෝපණය කළ දිනය සහ ඉතිහාසයේ නිවැරදිව ලේඛන ගත කර ඇති ලොව පැරණිතම වෘක්ෂය ලෙස අනුරාධපුර ශ්රී මහා බෝධීන් වහන්සේ සැලකුම් ලබති. මෙම නව ඉදිකිරීම් හේතුවෙන් හටගෙන ඇති අධික උෂ්ණත්වය හේතුවෙන් බැතිමතුන්ගේ වන්දනා කටයුතුවලට ද ගැටලූ රැසක් මතුව ඇත.
දිවයින ජාතික පුවත්පතේ ලිපියක් ඇසුරින් සංස්කරණය කල පුවතකි
